Chess Caddy / Οδηγοί / Τουρνουά ρομπέν

Πώς τρέχετε ένα τουρνουά ρομπέν στο σκάκι

Όλοι παίζουν με όλους. Εύκολο να το εξηγήσεις, εύκολο να το κάνεις λάθος — το πρόγραμμα, τα χρώματα, το ρολόι και ο παίκτης που αποχωρεί την τρίτη εβδομάδα.

Τελευταία ενημέρωση: 25 Ιουλίου 2026 · Οι κανόνες επαληθεύτηκαν με βάση τα ισχύοντα κείμενα της FIDE και της US Chess στις 25 Ιουλίου 2026.

Το ρομπέν είναι το δικαιότερο σύστημα στο σκάκι και το πιο ανελέητο για το ημερολόγιό σας. Κάθε παίκτης συναντά κάθε άλλον παίκτη ακριβώς μία φορά. Κανένας αλγόριθμος κλήρωσης να υπερασπιστείτε, καμία ομάδα βαθμολογίας, καμία κατηγορία ότι κάποιος έπεσε σε εύκολο πρόγραμμα. Το τίμημα είναι ότι ο φόρτος μεγαλώνει με το τετράγωνο των συμμετοχών: διπλασιάστε τους παίκτες και τετραπλασιάζετε τις παρτίδες. Αυτό το ένα δεδομένο κρίνει σχεδόν όλα όσα ακολουθούν.

Τι είναι το ρομπέν και πότε νικά το ελβετικό

Στο ρομπέν — όλοι εναντίον όλων — το πρόγραμμα κλειδώνει πριν από τον πρώτο γύρο και δεν αλλάζει ποτέ. Κανείς δεν αποκλείεται, κανείς δεν κάθεται έξω εκτός αν το πεδίο είναι μονός αριθμός, και κανείς δεν μπορεί να κληρωθεί «άτυχα». Οι έμπειροι διοργανωτές καταλήγουν στα ίδια όρια:

• Έξι ή λιγότεροι: ρομπέν, χωρίς συζήτηση. Ένα ελβετικό τόσο μικρό ξεμένει από νόμιμα ζευγάρια σχεδόν αμέσως.
• Επτά έως δέκα: ρομπέν αν το επιτρέπει το ημερολόγιο. Δέκα παίκτες σημαίνει εννέα γύρους — ένα ολόκληρο τρίμηνο με έναν γύρο την εβδομάδα.
• Έντεκα ή δώδεκα: η οροφή, και αγγαρεία. Έντεκα γύροι είναι αρκετά για να χάσει ο κόσμος το ενδιαφέρον του και να αποχωρήσει.
• Δεκατρείς και πάνω: μην το κάνετε. Τρέξτε ελβετικό, χωρίστε το πεδίο σε ρομπέν κατά κατηγορία βαθμολογίας ή κόψτε το σε κουαρτέτα.

Με απλά λόγια: το ρομπέν σάς δίνει τέλειο αποτέλεσμα και πρόβλημα προγράμματος· το ελβετικό δίνει καλό αποτέλεσμα και κανένα πρόβλημα προγράμματος.

Οι πράξεις: γύροι και παρτίδες

Τρεις τύποι τα καλύπτουν όλα, όπου N είναι ο αριθμός των παικτών:

• Γύροι = N − 1 αν το N είναι ζυγό, N αν είναι μονό — ο επιπλέον γύρος υπάρχει επειδή κάθε φορά ένας παίκτης κάθεται έξω.
• Παρτίδες = N × (N − 1) / 2, δια δύο επειδή κάθε παρτίδα αφορά δύο ανθρώπους.
• Διπλό ρομπέν = N × (N − 1) παρτίδες σε διπλάσιους γύρους.

Δείτε το άλμα από το 8 στο 16: το πεδίο διπλασιάζεται, οι παρτίδες πάνε από 28 σε 120. Αυτή η καμπύλη είναι ο λόγος που η οροφή βρίσκεται γύρω στους δώδεκα.

Η μέθοδος του κύκλου, βήμα βήμα

Μπορείτε να φτιάξετε οποιοδήποτε πρόγραμμα ρομπέν με το χέρι σε δύο λεπτά — αξίζει να το ξέρετε ακόμη κι αν το κάνει το λογισμικό για εσάς, γιατί σας επιτρέπει να ελέγξετε το αποτέλεσμα.

1. Αριθμήστε τους παίκτες από 1 έως N. Γράψτε το πρώτο μισό σε μια σειρά: 1, 2, 3…
2. Γράψτε το δεύτερο μισό από κάτω, αντεστραμμένο. Κάθε στήλη είναι ένα ζευγάρι.
3. Κρατήστε τον παίκτη 1 σταθερό και περιστρέψτε κάθε άλλον αριθμό κατά μία θέση γύρω από τον βρόχο — δεξιά κατά μήκος της πάνω σειράς, κάτω στην άκρη, πίσω κατά μήκος της κάτω σειράς.
4. Επαναλάβετε για N − 1 γύρους.

Για έξι παίκτες:

Πέντε γύροι, τρεις σκακιέρες ο καθένας, δεκαπέντε παρτίδες — και καθένα από τα δεκαπέντε δυνατά ζευγάρια εμφανίζεται ακριβώς μία φορά. Αυτός είναι ο έλεγχος που κάνετε: μετρήστε τα ζευγάρια και βεβαιωθείτε ότι το σύνολο ισούται με N(N − 1)/2.

Για μονό αριθμό παικτών, προσθέστε έναν φανταστικό παίκτη. Επτά συμμετέχοντες γίνονται οκτώ αριθμοί, όπου ο αριθμός 8 δεν υπάρχει· όποιος έχει προγραμματιστεί απέναντι στον φάντασμα παίρνει ρεπό. Η FIDE το χειρίζεται ακριβώς έτσι: «Όπου υπάρχει μονός αριθμός παικτών, ο μεγαλύτερος αριθμός μετρά ως ρεπό.» Πείτε εκ των προτέρων αν αυτό το ρεπό αξίζει βαθμό ή τίποτα — στο ρομπέν η συνήθης επιλογή είναι τίποτα.

Πίνακες Berger — τα προγράμματα της FIDE

Ο πίνακας Berger είναι προϋπολογισμένο πρόγραμμα ρομπέν με τα χρώματα ήδη κατανεμημένα. Η μέθοδος του κύκλου σάς λέει ποιος παίζει με ποιον· ο πίνακας Berger σάς λέει επιπλέον ποιος έχει τα λευκά. Το επίσημο σετ βρίσκεται στο FIDE Handbook, C.05 Annex 1, και καλύπτει πεδία από τρεις έως τριάντα παίκτες. Η US Chess δημοσιεύει αντίστοιχο σετ, τους πίνακες Crenshaw–Berger· εξυπηρετούν τον ίδιο σκοπό. Δύο από τους πιο χρήσιμους — ο αριστερός αριθμός έχει τα λευκά:

Πέντε ή έξι παίκτες — με πέντε, όποιος αντιμετωπίζει τον αριθμό 6 έχει ρεπό:

Επτά ή οκτώ παίκτες — με επτά, όποιος αντιμετωπίζει τον αριθμό 8 έχει ρεπό:

Προσέξτε τι κάνει ο μεγαλύτερος αριθμός: ο 8 έχει μαύρα, λευκά, μαύρα, λευκά, μαύρα, λευκά, μαύρα — τέλεια εναλλαγή. Είναι ο άξονας γύρω από τον οποίο περιστρέφεται ο πίνακας, και κανείς σε κανέναν από τους δύο πίνακες δεν παίρνει τρία ίδια χρώματα στη σειρά. Οι αριθμοί 1 έως N είναι αριθμοί κλήρωσης, όχι βαθμολογίες: δώστε τους μία φορά, με κλήρο ή κατά βαθμολογία, και δημοσιεύστε τους, γιατί όλο το πρόγραμμα κρέμεται από αυτούς.

Χρώματα και το αναπόφευκτο ±1

Με ζυγό πεδίο παίζετε μονό αριθμό γύρων, και μονός αριθμός παρτίδων δεν μοιράζεται ισομερώς, οπότε κάθε παίκτης τελειώνει με ένα χρώμα παραπάνω: σε διοργάνωση έξι παικτών όλοι τελειώνουν 3–2 ή 2–3. Αυτό είναι αριθμητική, όχι σφάλμα. Το μονό πεδίο είναι διακριτικά καλύτερο — επτά παίκτες παίζουν επτά γύρους αλλά έξι παρτίδες ο καθένας, και οι έξι παρτίδες μοιράζονται τέλεια 3–3.

Το διπλό ρομπέν το διορθώνει ακριβώς: παίζετε το πρόγραμμα δύο φορές με αντεστραμμένα χρώματα και όλοι τελειώνουν ισορροπημένοι. Μία παγίδα, την οποία η FIDE διευκρινίζει στην ίδια σελίδα με τους πίνακες: «Για τουρνουά διπλού γύρου συνιστάται να αντιστραφεί η σειρά των δύο τελευταίων γύρων του πρώτου κύκλου.» Χωρίς αυτή την αντιστροφή, η ένωση των δύο κύκλων δίνει σε κάποιον τρεις παρτίδες με το ίδιο χρώμα στη σειρά.

Πόσο κρατάει στην πράξη

Αυτή είναι η ενότητα που δεν γράφει κανείς, και εκείνη που κρίνει αν θα τελειώσει η διοργάνωσή σας. Χρησιμοποιήστε την τυπική εκτίμηση: λεπτά ανά παίκτη = βάση + προσαύξηση ή καθυστέρηση σε δευτερόλεπτα· χειρότερη περίπτωση παρτίδας = το διπλάσιο· προγραμματισμένος γύρος = η χειρότερη περίπτωση συν 15 λεπτά αλλαγής.

Η τελευταία στήλη υποθέτει τρίωρη βραδιά συλλόγου και δύο γύρους με G/25 d5. Διαβάστε το τίμια: πάνω από οκτώ παίκτες περίπου, το ρομπέν παύει να είναι διοργάνωση και γίνεται σεζόν. Ένα πρωτάθλημα συλλόγου δώδεκα παικτών σε κλασικό χρόνο είναι περίπου έντεκα συνεχόμενες εβδομάδες — αρκετά ώστε κάποιος να μετακομίσει ή να πάψει να εμφανίζεται. Αν δεν χωράει, χρησιμοποιήστε ταχύτερο χρόνο, διπλή συνεδρία ή μικρότερο πεδίο. Ο υπολογιστής γύρων κάνει αυτές τις πράξεις για το δικό σας πεδίο.

Κουαρτέτα — το σύστημα για τους συλλόγους

Το κουαρτέτο είναι η πρακτική απάντηση του ρομπέν σε μεγάλο πεδίο, και το κυρίαρχο σύστημα σε συλλόγους και σχολικά τουρνουά στις ΗΠΑ. Κατατάξτε το πεδίο κατά βαθμολογία· κόψτε το σε ομάδες των τεσσάρων (θέσεις 1–4, 5–8, 9–12 και ούτω καθεξής)· κάθε ομάδα παίζει το δικό της ρομπέν τριών γύρων ταυτόχρονα· έπαθλα ανά ομάδα.

Η μαγεία είναι ότι ο αριθμός των γύρων δεν αλλάζει ποτέ. Δεκαέξι παίκτες είναι τρεις γύροι. Σαράντα παίκτες είναι τρεις γύροι. Κάθε συμμετέχων παίρνει τρεις παρτίδες με αντιπάλους κοντά στη δική του δύναμη — πολύ καλύτερο σκάκι από την αναντιστοιχία 400 βαθμών που παράγει ένα μεγάλο ανοιχτό ελβετικό στον πρώτο γύρο. Τρεις γύροι με G/25 d5 είναι κάτω από τέσσερις ώρες.

Αν οι συμμετοχές σας δεν διαιρούνται με το τέσσερα, μην αφήσετε πίσω ομάδα των τριών: συγχωνεύστε τους τελευταίους επτά ή εννέα σε ένα ρομπέν πέντε ή έξι παικτών, που ο παραπάνω πίνακας Berger καλύπτει απευθείας.

Όταν ένας παίκτης αποχωρεί

Αυτό είναι που πραγματικά διαλύει τα ρομπέν, και σχεδόν κανένας οδηγός δεν το καλύπτει. Στο ελβετικό η αποχώρηση είναι ενόχληση. Στο ρομπέν είναι ζήτημα δικαιοσύνης, επειδή το ποιους είχε ήδη αντιμετωπίσει ο παίκτης που φεύγει αλλάζει τη βαθμολογία όλων των άλλων.

Οι γενικοί κανονισμοί διοργανώσεων της FIDE το λύνουν με ένα κατώφλι, που αξίζει να υιοθετηθεί αυτούσιο σε επίπεδο συλλόγου:

• Παίκτης που έχει ολοκληρώσει τουλάχιστον το 50% των παρτίδων του κρατά τα αποτελέσματά του στην τελική κατάταξη.
• Παίκτης που έχει ολοκληρώσει λιγότερο από 50% βλέπει τα αποτελέσματά του να αφαιρούνται από την κατάταξη. Οι παρτίδες μένουν στον διασταυρωτικό πίνακα και εξακολουθούν να βαθμολογούνται — ήταν πραγματικές παρτίδες — αλλά δεν επηρεάζουν πια το ποιος νικά.
• Οι μη παιγμένες παρτίδες σημειώνονται (−) για τον απόντα παίκτη και (+) για τον αντίπαλο που εμφανίστηκε.

Εφαρμοσμένο στο παράδειγμα: επτά γύροι, άρα το κατώφλι είναι τέσσερις παρτίδες. Αποχώρηση μετά από τρεις βγάζει και τα τρία αποτελέσματα από την κατάταξη. Αποχώρηση μετά από τέσσερις σημαίνει ότι μένουν, και οι τρεις τελευταίοι αντίπαλοι παίρνουν ο καθένας ένα (+).

Δημοσιεύστε τον κανόνα στην προκήρυξή σας — το να αποφασίζετε εκ των υστέρων μοιάζει πάντα με ευνοιοκρατία.

Παραλλαγές: Σεβενίνγκεν, όμιλοι, διπλό ρομπέν

Σεβενίνγκεν. Δύο ομάδες ίδιου μεγέθους· κάθε παίκτης αντιμετωπίζει κάθε παίκτη της άλλης ομάδας και κανείς δεν παίζει με συμπαίκτη του. Πήρε το όνομά της από την ολλανδική πόλη που φιλοξένησε το τουρνουά του 1923 με αυτό το σύστημα. Δύο ομάδες των έξι είναι έξι γύροι και 36 παρτίδες — κομψό σχήμα για αγώνα συλλόγων, με φιλικότερες πράξεις από ένα ρομπέν δώδεκα παικτών.

Φάση ομίλων και μετά νοκ-άουτ. Το FIDE Grand Prix του 2022 χρησιμοποίησε τέσσερις ομίλους των τεσσάρων, με καθέναν να παίζει διπλό ρομπέν, και τους νικητές των ομίλων να περνούν στους ημιτελικούς. Κλιμακώνεται όμορφα προς τα κάτω: δεκαέξι παίκτες συλλόγου σε τέσσερις ομίλους των τεσσάρων, έξι γύροι ομίλων με δύο ανά βραδιά είναι τρεις βραδιές, μετά ημιτελικοί και τελικός. Έξι βραδιές, 51 παρτίδες, έξι παρτίδες ο καθένας — έναντι δεκαπέντε γύρων και 120 παρτίδων για ένα σκέτο ρομπέν δεκαέξι παικτών. Δείτε τον οδηγό για το νοκ-άουτ για το μισό του ταμπλό.

Διπλό ρομπέν. Όλοι συναντιούνται δύο φορές, μία με κάθε χρώμα — καθιερωμένο για ελίτ τουρνουά προσκλήσεων και για πολύ μικρά πεδία, όπου πέντε γύροι είναι πολύ σύντομη διοργάνωση. Έξι παίκτες σε διπλό είναι δέκα γύροι και 30 παρτίδες.

Κριτήρια ισοβαθμίας στο ρομπέν

Το ρομπέν χρειάζεται διαφορετικό κριτήριο άρσης ισοβαθμίας από το ελβετικό, για έναν λόγο που αξίζει να ειπωθεί καθαρά.

Η συμβατική σειρά για ένα ρομπέν είναι:

1. Sonneborn-Berger — το καθιερωμένο. Προσθέστε τους τελικούς βαθμούς όλων όσων νικήσατε, συν τους μισούς τελικούς βαθμούς όλων με τους οποίους φέρατε ισοπαλία. Ανταμείβει τις νίκες απέναντι σε παίκτες που τερμάτισαν ψηλά.
2. Απευθείας αναμέτρηση — το αποτέλεσμα της παρτίδας ανάμεσα στους ισόβαθμους.
3. Koya — βαθμοί που πήρατε απέναντι σε αντιπάλους που τερμάτισαν στο 50% ή καλύτερα.

Ο οδηγός για την ισοβαθμία αναλύει τις πράξεις, μαζί με το πώς χειρίζονται τα ρεπό και οι μηδενισμοί. Ό,τι κι αν διαλέξετε, δημοσιεύστε τη σειρά πριν από τον πρώτο γύρο.

Συχνές ερωτήσεις